Burgerparticipatie

    Hadewych
    • Iedereen (publiek zichtbaar)
    • 14
    Door Hadewych 538 dagen geleden

    De Nederlandse samenleving is een vertrouwenssamenleving. Dat zal wel met onze nuchtere en tolerante cultuur te maken hebben, met het uitstekende bestuur, met het hoge opleidingsniveau en met de grote mate van veiligheid en recht. Of het komt door andere factoren, wie zal het zeggen? Feit is dat het vertrouwen in Nederland groot is en dat de meeste burgers zich niet bekommeren om risicoanalyses of risicobeheersingsmaatregelen. Ze hebben wel wat beters te doen.

    Maar een enkele burger maakt zich wèl druk om bepaalde risico's of problemen, zelfs zonder dat er sprake is van een voorstel of besluit waar hij of zij persoonlijk last van gaat krijgen. Zulke burgers komen niet in verzet tegen overheidsmaatregelen, maar eisen juist actie van de overheid. Vanuit hun professionele betrokkenheid, als activist of als slachtoffer van een eerder incident rammelen ze aan de overheidspoorten. Ze openen websites, verzamelen facebooklikes, spreken woedend in op voorlichtingsavondjes, schrijven opiniestukken en hele blogs en grijpen elke klachtmogelijkheid aan, demonstreren met spandoeken, beginnen rechtzaken, geven interviews of bestoken bestuursorganen en ambtenaren met enorme hoeveelheden spam.

    Vanwege de voorspelbare reactie van de kant van de overheid – "het is onze taak niet, u bent een querulant, wij hebben onze processen prima op orde, we luisteren naar de politiek en niet naar een individuele activist, ons budget is niet toereikend" – voelt de betrokken burger zich niet gehoord en krijgt hij de indruk dat het probleem waar volgens hem iets aan zou moeten gebeuren onopgelost blijft.

    Nog verbetener dan voorheen gaat de inmiddels boze burger op zoek naar een instantie die wèl wil luisteren. Vaak zijn inspecties de pineut, want die zijn er tenslotte om op te treden als er ergens misstanden zijn.

    Maar een inspectie luistert niet naar een willekeurige boze burger die volgens hen aan het verkeerde adres is. En die inspectie is voelt zich ook niet geroepen om veel energie te investeren in een adequate doorverwijzing, want daarvoor moet je je verdiepen in zowel het probleem van de burger als de regels en verantwoordelijkheden van andere instanties.

    Het is voor efficiënt werkende, risicogerichte inspecties heel logisch om zich tot hun eigen taken en politieke opdrachten te beperken. Tegelijk kan een inspectie haar risicoanalyse wel verrijken door gebruik te maken van signalen die op allerlei 'toevallige' manieren door betrokken burgers worden gegeven. Door die burgers te laten weten welke afwegingen er zijn geweest om hun signaal op een bepaalde manier op te pakken, door te verwijzen of terzijde te leggen, neemt de inspectie de verontruste burger serieus en houdt zich tegelijkertijd bij haar kerntaken.

    Naast zo'n responsieve houding en slimme procedures om meldende en klagende burgers bij het toezicht te betrekken, is er een algemene informatiebron nodig waar belangstellenden na kunnen gaan welke instanties verantwoordelijk zijn voor het toezicht op bepaalde bedrijven, in bepaalde sectoren, op bepaalde lokaties of rond bepaalde onderwerpen. Het is niet genoeg om – vanuit de organisaties geredeneerd – aan te geven wat het werkterrein van een bepaalde inspectie is. Er moet ook – vanuit onderwerpen geredeneerd – te achterhalen zijn welke inspecties, keuringsinstanties, certificeerders, beroepsorganisaties enz. zich allemaal bezighouden met iets waar een belangstellende vragen over heeft.

    Zoals je op Ondernemingsplein.nl terug kan vinden welke regels ergens voor gelden, zo zou je op een site over toezicht en handhaving moeten kunnen zoeken naar instanties. Publieke en private, lokale, nationale en Europese. Dat zou niet alleen het toezicht weer een beetje transparanter maken, het zou de samenwerking ook kunnen bevorderen.

     

     

    Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers