Navigatiemenu

Open data

Laatst bijgewerkt op 692 dagen geleden door Hadewych Reacties (1)

Lunchbijeenkomst bzk open data 23 mei 2016

Guido Enthoven (IMI, gepromoveerd met Hoe vertellen we het de Kamer? Over de informatievoorziening aan het parlement), informatievoorziening TK, Jan van Ginkel (gemeentesecretaris Zaandam) en Nicolette van de Slot (informatievoorziening Zaandam) gaven presentaties over wat verschillende overheidsorganisaties doen met data.

Guido geeft aan dat besluiten altijd op informatie gebaseerd zijn, daarmee is kennis macht. Maar macht bepaalt ook welke kennis op welke manier geframed en gebruikt wordt, dus “macht is kennis” is ook waar.

In zijn onderzoek naar de informatievoorziening van de Kamer, kwamen er allerlei redenen en oorzaken boven water waardoor de Kamer niet geinformeerd wordt:

Redenen waarom ambtenaren hun minister niet informeren (onder meer):

  • Te futiel
  • Te complex
  • Onderwerp nog niet rijp
  • Problemen eerst zelf oplossen
  • Geen slapende honden wakker maken
  • Collegialiteit (geen maten naaien)
  • Slecht nieuws schaadt de organisatie
  • Komt tijd, komt raad

Belemmeringen voor het delen van informatie:

  • Kennis en techniek (het op maat ontsluiten, het zelfstandig recombineren)
  • Privacy (persoonsgegevens, bedrijfsinformatie)
  • Vindbaarheid (van relevante datasets)
  • Tijd (om te reflecteren op de ‘juiste vragen’)
  • Cultuur (zie bezwaren in bijlage van Algemene Rekenkamerrapport)
  • Kosten en verdienmodellen

Problemen die gebruikers hebben met data(sets):

  • Onvindbaar
  • Onbegrijpelijk
  • Oninteressant
  • Onvergelijkbaar
  • Oud
  • onbruikbaar

Hij haalt twee redenen aan om ruimhartig met informatie om te gaan:

  1. Kennis en informatie zijn sleutelfactoren voor het innovatief vermogen van een organisatie
  2. Het verschil tussen best performers en bad performers is afhankelijk van de mate waarin informatie wordt gedeeld met anderen binnen en buiten de organisatie

Om zinvol data te gebruiken moet er niet alleen geinvesteerd worden in het aanbod (welke datasets zijn er beschikbaar?) maar vooral in de vraag: vraagarticulatie zie bijvoorbeeld http://www.openstate.eu/nl/), interpreteren, recombineren en visualiseren (zie bijvoorbeeld http://www.datagraver.com/)

Nicolette van der Slot stelt dat de overheid niet alleen open data moet bieden en openbaarheid moet garanderen, maar ook een verantwoordelijkheid heeft bij het faciliteren van burgers zodat die zelfredzaam kunnen zijn. Als overheid moet je enerzijds aan burgers vragen wat ze op welke manier aan informatie willen hebben, anderzijds moet je hen zodanig informatie geven dat ze daarmee de juiste vragen kunnen stellen; vragen die voor hen relevante antwoorden opleveren.

Jan van Ginkel stelt dat er in Zaanstad in cocreatie met burgers wordt gewerkt aan slimme vragen en analyses rondom maatschappelijke vraagstukken. De hele politieke agenda kan op die manier worden bekeken: hoe integreren we immigranten, wat is er nodig om werkgelegenheid te creëren, hoe maken we de gemeente veiliger enz. Hij werpt de vraag op hoe transparantie enerzijds en privacy anderzijds goed in balans kunnen worden gebracht. Naar aanleiding daarvan: als je je analyses vooral richt op het detecteren van overtredingen of het inschatten van risico’s, gebruik je big data om risicoprofielen te maken. Dat brengt grote privacyproblemen met zich mee. Je kan ook meer uitgaan van het publieke belang (veiliger transport, prettiger ziekenzorg, beter onderwijs) en met data-analyses zoeken naar wat het beste werkt. Daarmee wordt de kans op het schenden van privacy kleiner.

Om zinvol big datatechnieken toe te passen moet er veel worden gedeeld en samengewerkt door meerdere organisaties die verschillende (soorten) databestanden hebben. Bovendien zou het goed zijn als organisaties en gemeenten van elkaar leren hoe ze big data goed toepassen.

Samenwerking wordt ook bevorderd door het werk te organiseren rond publieke belangen in plaats van organisaties. Van Ginkel noemt als voorbeeld ‘werk’. Daar is niet alleen de gemeente bij betrokken maar ook het UWV, middelbare scholen e.d.

Reacties

Volgorde van reacties: Aantal: Automatisch laden:
    • Hadewych
      Hadewych 692 dagen geleden

      Het opendatabeleid van de Europese Unie is gericht op het stimuleren van hergebruik van overheidsdata door bedrijven, organisaties en particulieren voor commerciële producten en diensten. Combinaties van data met een ruimtelijke component kunnen onbedoeld persoonlijke gegevens blootleggen. Dat de privacy niet in het geding mag komen, is vastgelegd in de EU-richtlijn Hergebruik overheidsinformatie. Dat laatste is echter met ruimtelijke data vaak wel het geval, waardoor privacy een serieuzere beperking in het beschikbaar stellen van open data vormt dan tot nu toe gedacht. Het kan zelfs leiden tot het niet beschikbaar stellen van data.

      Twee opties zijn volgens de auteurs denkbaar om data openbaar te houden: minders strikte regelgeving op het gebied van datagebruik of de verantwoordelijkheid op het gebied van privacybescherming bij de datagebruiker leggen. Wellicht kan tussen deze twee opties een middenweg gevonden worden. Hoe dan ook vraagt het concept ‘persoonlijke data’ om een aanpassing, ook binnen ruimtelijke data.

      (Bastiaan van Loenen, Stefan Kulk & Hendrik Ploeger, Data protection legislation: A very hungry caterpillar: _e case of mapping data in the European Union, in Government Information Quarterly, online sinds 30 april.)

    Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers