Navigatiemenu

Nudges that fail

Laatst bijgewerkt op 695 dagen geleden door Hadewych

In het artikel Nudges that fail (2016) behandelt Cass Sunstein zowel de ethiek als de effectiviteit van nudges. De ideologische component is in de Nederlandse context niet relevant, zeker niet in verband met toezicht en handhaving. Gewenst gedrag en maatschappelijke doelen worden politiek bepaald, en nudging is een methode naast andere om gedrag te beïnvloeden.

Er zijn tal van soorten nudges, varianten in keuze-architectuur, denkbaar: default settings, waarschuwingen, verwijzen naar sociale normen, informeren, etc. Met name defaults (dat wat er gebeurt als iemand ‘niks’ doet; de uitgangssituatie) hebben vaak grote impact op keuzes die mensen maken. Defaults werken als gevolg van inertie en uitstelgedrag, doordat een default setting soms een informatief signaal is (de default als impliciete aanbeveling), of door verliesaversie (de default bepaalt het referentiepunt). De inertie bij defaults heeft weer te maken met een (bewuste of onbewuste) kosten-batenafweging, letterlijk de afweging of het ‘de moeite waard’ is om in actie te komen. Het gaat dan om de kosten van het nemen van een besluit (moeite), en de kosten van een vergissing. Die kosten-batenafweging hoeft niet rationeel te zijn en kan sterk worden beïnvloed door heuristieken en biases.

Kortom er zijn verschillende redenen en oorzaken waardoor een nudge in de vorm van een default setting vaak werkt. Defaults werken soms niet doordat mensen een sterke voorkeur voor iets anders hebben, dus wanneer de kosten-batenafweging van het maken van een andere keuze positief uitvalt voor die andere keuze. Dat kan een gevolg zijn van acties (bijvoorbeeld counter-nudges, reclame) door een partij die er geen belang bij heeft dat mensen voor de default kiezen.

Als een nudge niet werkt, kan je proberen om het gewenste gedrag (nog) gemakkelijker te maken. Daarnaast is het van belang om de groep die niet het gewenste gedrag vertoont (de gewenste keuzes maakt) goed te onderzoeken.

Als een nudge werkt, hoeft dat niet altijd en overal zo te zijn. Het is best mogelijk dat er in de populatie allerlei reacties op een nudge (of een andere maatregel) voorkomen waardoor er weliswaar een geaggregeerd effect is, maar je toch niet weet in welke subpopulatie, in welke periode, of in welke specifieke context de nudge/maatregel effectief is. Elke maatregel waarmee je probeert gedrag te beïnvloeden moet daarom goed getest en geëvalueerd worden.

Sunstein behandelt nog een aantal andere oorzaken voor ineffectiviteit van nudges, naast de hiervoor behandelde

  1. Sterke alternatieve voorkeuren;
  2. Als een gekozen maatregel (nudge, sanctie, voorschrift, voorlichting enz.) gebaseerd is op een gebrekkige kennis van het gedrag. Bijvoorbeeld: niet elke doelgroep conformeert zich aan de algemene sociale normen in een samenleving;
  3. Verwarrende of complexe informatie zal mensen niet helpen de ‘juiste’ keuze te maken;
  4. Mensen kunnen weerstand bieden aan nudges doordat ze het gevoel krijgen gemanipuleerd of gedwongen te worden. Hun weerstand is dan een poging de controle over hun eigen gedrag te behouden;
  5. Maatregelen kunnen enkel een kortetermijneffect hebben;
  6. Maatregelen kunnen wel invloed hebben maar tegelijk compenserend gedrag met zich meebrengen waardoor het netto-effect nul is. Zulk compenserend gedrag kan een rebound effect zijn – het goeie gedrag rechtvaardigt wat extra ‘zondigen’ op een ander moment.

Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers