Navigatiemenu

Afglijden naar onveilige organisatiecultuur

Laatst bijgewerkt op 674 dagen geleden door Hadewych Reacties (1)

Amerikaanse socioloog Diane Vaughan onderzoekt de ontwikkeling naar een noncompliant cultuur in organisaties. Vaughan noemt dat 'normalisatie van deviantie': het geleidelijke proces waarin onacceptabele praktijken of standaarden acceptabel worden. Het deviante gedrag wordt herhaald zonder catastrofale gevolgen, en wordt dan de (sociale) norm in de organisatie.

‘Mistake, mishap and disaster are socially organised and systematically produced by social structures,’ Vaughan said in her 1996 book The Challenger Launch Decision: Risky Technology, Culture and Deviance at NASA. ‘No extraordinary actions by individuals explain what happened, no intentional managerial wrongdoing, no rule violations, no conspiracy.’

Als snelheid, kosten en efficiency belangrijker worden dan veiligheid en zorgvuldigheid, eroderen ooit veilige praktijken in shortcuts en workarounds en worden deviante praktijken de norm. Vaak hebben we gewoon geluk. Risico leidt doorgaans niet tot negatieve gevolgen. ‘Murphy’s law is wrong. Everything that can go wrong usually goes right’ (Dekker).

Maar als risicobeheersmaatregelen (Reason) niet worden toegepast, loopt de kans op een incident wel op. Als je Russische roulette speelt wil een eerste klik zonder kogel nog niet zeggen dat het de volgende keer ook goed zal gaan.

Aanbevelingen n.a.v. de rampen met de spaceshuttle:

  1. Gebruik succes uit het verleden niet om acceptabele performance te herdefiniëren
  2. Eis dat systemen bewezen veilig zijn voor een acceptabel risiconiveau
  3. Zorg voor kritiek en tegengestelde denkbeelden in een organisatie en voor open discussie
  4. Organiseer veiligheidsprogramma's onafhankelijk van de te beveiligen activiteiten.
  5. Wees duidelijk over de veiligheidsnormen en beloon klokkenluiders
  6. Zorg voor een teamsfeer waarin medewerkers het gevoel hebben dat ze hun collega's verraden als ze zich niet aan de regels houden
  7. Geef top down het goede voorbeeld

 

Reacties

Volgorde van reacties: Aantal: Automatisch laden:
    • Hadewych
      Hadewych 177 dagen geleden

      Sinds de crisis zijn er hoge eisen aan banken gesteld en is de financiële sector ingrijpend gereguleerd, stelt Arnold Sijnja in een opiniestuk in de NRC van 20 september 2018. “Het is echter de vraag of we met alle regelgeving (‘regelverdichting’) niet een schijnzekerheid creëren die ons doet geloven dat er zich geen ongelukken meer zullen voordoen. Of gebeurt juist het tegenovergestelde: vergroot het de kans op ongelukken juist?

      De hoeveelheid aan wetten en regels is zo gedetailleerd en complex dat het bijna onmogelijk wordt om de regels volledig te begrijpen, laat staan op de juiste wijze toe te passen. Deze rule based-aanpak staat tegenover de zogenaamde principle based-regelgeving, waarbij kaders en doelen worden gesteld, maar het aan de banken zelf wordt overgelaten op welke wijze het beoogde resultaat wordt bereikt. Maar de rule based-regelgeving heeft als uitgangspunt dat er geen vrijheid over de toepassing van de regels bestaat.

      (…) Juist deze zo gewenste gedragsverandering is gebaat bij normstellende, principle based-regelgeving.

      En daarmee kom ik op een probleem dat mijns inziens groter is: rule based-regelgeving leidt tot een ‘check-the-box-mentaliteit’. Als alle vinkjes zijn gezet, gaat iedereen er vanuit dat er in overeenstemming met de regels is gehandeld. Maar dan bestaat het risico dat er niet meer wordt nagedacht of het betreffende gedrag wel overeenkomt met de bedoeling van de regel, en of het volgens de in de samenleving heersende normen en waarden wel aanvaardbaar is. En het kan zelfs strijdig zijn met de wet of anderszins maatschappelijk onaanvaardbaar.”

      “Een goed functionerende financiële instelling handelt naar de normen en waarden die in de samenleving heersen. Dat betekent dat in de geest en de intentie van de regels moet worden gehandeld. Regels zouden richtinggevend moeten zijn en moeten aansturen op zelfreflectie en normbesef.”

    Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers