Navigatiemenu

Kennis delen door overheidsprofessionals

Laatst bijgewerkt op 580 dagen geleden door Hadewych

Condities voor kennisdeling

Wenne Bergman, Frans de Vijlder, IKPOB 2015

Aan de hand van een casus (Kennisplatform Achterhoek) is onderzocht of en hoe kennisdeling door professionals kan werken.

Nut van kennis delen

Netwerken of samenwerkingsverbanden worden in toenemende mate gezien als een effectieve en legitieme vorm van governance, in het bijzonder in de context van wicked problems.

Een lerende regio wordt opgevat als een regio waarin verschillende partijen vanuit een maatschappelijk vraagstuk in gezamenlijkheid systematisch kennis ontwikkelen en toepassen (De Vijlder, Melis, Wierda-Boer 2014).

Crafting communities (Bannink, Bosselaar, Trommel 2014): het ontstaan van gemeenschappen waarin actoren vanuit verschillende kennisposities samenwerken om verbindingen te leggen tussen lokale problemen en institutionele oplossingen en arrangementen.

Community of practice (Wenger, Snyder 2000): een uit zichzelf ontstane, zelforganiserende, lokale groep mensen die informeel verbonden zijn door een gedeelde praktijk en met een passie voor een gezamenlijke activiteit.

Volgens de practice-based benadering vindt kennisdeling plaats door middel van sociale interactie en het samenwerken in een gedeelde praktijk. Daarvoor is affectief vertrouwen nodig, want kennis delen veronderstelt dat mensen vragen aan elkaar stellen en het stellen van vragen is inherent een onthulling van kwetsbaarheid.

De voorkeur met betrekking tot de middelen om kennis te delen verschilt per individu. Middelen die niet aansluiten op de voorkeuren van kennisdelers, kunnen kennisdelen belemmeren.

Praktijk en analyse

Binnen gesloten (online) groepen worden vooral notulen van vergaderingen en visiedocumenten gedeeld.

In open (online) groepen worden opinievragen, vragen naar ervaringen gesteld, informatie over een bepaalde procedure, nieuwsberichten en activiteiten geplaatst.

Persoonlijk contact draagt bij aan het vertrouwen in de persoon met wie men kennis deelt. Mensen gaan in eerste instantie met vragen en dilemma's naar directe collega's. Duidelijk wordt dat het delen van impliciete kennis (specifieke ervaringen en vaardigheden, contextspecifiek en cultuurgebonden) zich meer leent voor face to face contact. Mensen gaan vooral te rade bij collega's over zaken die de praktische uitvoerbaarheid van het werk betreffen.

De mate van ondersteuning vanuit de organisatie wordt als belangrijke voorwaarde gezien om het delen van kennis als onderdeel te kunnen beschouwen van het dagelijks werk. Het gaat om beschikbare tijd, cultuur (waardering en voorbeeldgedrag van leidinggevenden), faciliteiten (informatie en kennis op één centrale plek) en terugkoppeling over de opbrengsten van kennisdeling. Verder hebben mensen behoefte aan een fysieke werkplek zodat ze zich kunnen verbinden met collega teamgenoten en zodat er spontane ontmoetingen plaats kunnen vinden. Ook is er behoefte aan een centrale ontmoetingsplek waar men elkaar op formele en informele wijze kan treffen. Daarnaast moet de online community toegankelijk zijn, bij voorkeur ook via smartphone of tablet.

Onvoldoende diversiteit in kennis kan het proces van kennisdelen doen stagneren omdat er voor deelnemers te weinig relevante en/of nieuwe kennis te halen is in het kennisnetwerk. Dat kan samen gaan met een onbalans tussen kennisbrengers en kennisontvangers.

Voorwaarden voor kennisdelen

  • Diversiteit in kennis
  • Face to face interactie
  • Adequate communicatie- en reflectievaardigheden
  • Motivatie
  • Willingness to share en eagerness to share
  • Kennisontvanger moet open staan voor vernieuwende ideeën, om ervaringen en good practices van anderen aan te kunnen nemen
  • Onderzoekende houding en bewustzijn dat kennisdelen er toe doet
  • Gedeelde praktijk, gevoel van herkenning

Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers