Navigatiemenu

Bestuurskundige reflecties voor het kabinet

Laatst bijgewerkt op 399 dagen geleden door Hadewych
 

NSOB Wat een nieuw kabinet zich moet realiserenNSOB Wat een nieuw kabinet zich moet realiseren

Drie NSOB-bestuurskundigen stellen de vraag : hoe kan het kabinet in onze tijd door middel van goed bestuur de door u nagestreefde publieke waarde realiseren?

Onze tijd wordt gekenmerkt door wicked problems: complexe en vaak on­overzichtelijke vraagstukken. Er is geen overeenstemming over wat er nu precies gaande is, hoe dat van invloed zal zijn, wat we er dan mee moeten of wat het effect zal zijn van verschillende beleidsopties.

Of het nu gaat over snelle digitalisering en technologische ontwikkelingen, een omvangrijk en ongrijpbaar crimineel circuit of de mismatch tussen de logica van maatschappelijke initiatieven en de structuur van de overheid. Steeds is de boodschap: de huidige inrichting en het handelingsrepertoire van het openbaar bestuur staat haaks op wat er om ons heen gebeurt en de nieuwe oplossingen zijn nog lang niet beschikbaar. Dat is de lijn van complexiteit die leidt tot onmacht, onzekerheid, onbegrip en onvrede.

Het kabinet wordt opgeroepen om onhaalbare doelen te stellen en ze niet klein of gedetailleerd te maken. “Breng partijen bij elkaar op die ambities. Orkestreer experimenten. Bescherm ze, ook als ze fouten maken of minder snel dan gehoopt resultaat opleveren. Stuur op de bedoeling, niet op black letter law, contractenlogica en kpi’s.” Dat gaat in tegen de NPM-logica van het formuleren van SMART-doelen, toezicht op naleving en het meten van effecten.

De overheid zit soms initiatieven die in de samenleving worden opgepakt in de weg. Oplossingen beginnen niet bij structurele of institutionele hervormingen. “Het begint eerder bij het bewustzijn dat hiërarchie en netwerken door elkaar lopen en dat het rijk niet boven maar ín de netwerken staat. Explicitering van de eigen rollen en vooral van de bedoelingen is daarbij een eerste stap. Dat leidt tot een pragmatische houding, waarin de rijksoverheid situationeel zijn rol en inzet bepaalt. Soms in en met het netwerk, als één van de anderen. Soms bewust en gericht hiërarchisch, als ordenende partij die anderen dwingend stuurt.”

Essay "Wat het nieuwe kabinet zich moet realiseren"

In 2017 vond in samenwerking met de Vereniging voor Bestuurskunde, NSOB, WRR, TU Delft, IOS/UU, Provincie Utrecht, IKPOB en KING, een reeks bijeenkomsten over "Wat het nieuwe kabinet zich moet realiseren" plaats. Onder aanvoering van Ilsa de Jong, Paul 't Hart en Martijn van der Steen is er een essay opgesteld waarin verslag wordt gedaan van deze bijeenkomsten. Dit verslag bestaat uit bestuurskundige reflecties over verschillende onderwerpen die het nieuwe kabinet aangaan.

Lees het verslag hier.

Reageren is alleen mogelijk voor aangemelde gebruikers